Uygulama İç Genelgesi

T.C.

MALİYE BAKANLIĞI

GELİRLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

SAYI : B.07.O.GEL.0.71/7100-70                                                                   14.02.01/009270

UYGULAMA İÇ GENELGESİ

SERİ NO: 2001/1

........................................ VALİLİĞİ

(Defterdarlık: Gelir Müdürlüğü’ne)

6 Şubat 2001 tarih ve mükerrer 24310 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 414 Seri No’lu Tahsilat Genel Tebliği çerçevesinde tecil ve taksitlendirme işlemleri aşağıda belirtilen esaslara göre yerine getirilecektir.

Tecil ve Taksitlendirmenin Kapsamı

31.12.2000 tarihi itibariyle vadesi geldiği halde Tebliğin yayımı tarihine kadar ödenmemiş olan, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu kapsamındaki her türlü vergi, resim, harç, fon, vergi cezası ve gecikme faizi ile borç asıllarına uygulanan gecikme zammından olan alacaklar tecil ve taksitlendirmeye tabu tutulacaktır.

4306 sayılı Kanuna göre alınan eğitime katkı payı ile trafik, nüfus, seçim, mahkeme para cezaları ve ihracatta vergi iadesi, kaynak kullanımı destekleme primi, kur farkı gibi çeşitli teşvik mevzuatından kaynaklanan amme alacakları, ecrimisil ve diğer amme alacakları tecil ve taksitlendirmeye tabi tutulmayacaktır.

Geçici vergi ve bu vergiye uygulanan gecikme zammı tecil ve taksitlendirme kapsamındadır. Ancak, 2001 yılı içinde verilecek yıllık gelir ve kurumlar vergisi beyannamelerinde hesaplanan gelir ya da kurumlar vergisinden 2000 yılı vergilendirme dönemlerine ait olup tahakkuk etmiş ve ödenmemiş geçici vergilerin mahsup imkanı bulunmadığından, ödenmemiş olan bu vergi beyanname verme süresi içerisinde terkin edilmekte, hesaplanan gecikme zammının tahsiline devam edilmektedir.

Bu durum dikkate alındığında, 2000 yılı vergilendirme dönemlerine ait olup beyan edilmiş ve ödenmemiş bulunan geçici vergi için bu Tebliğ kapsamında yapılacak taksitlendirmede mükellefin başvuru tarihine kadar gecikme zammı, başvuru tarihinden itibaren de tecil faizi hesaplanacaktır.

Takvim ılı esasına tabi yıllık gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin ödenmemiş geçici vergileri beyanname verme süresinin başlangıç tarihi itibariyle terkin edileceğinden, bu tarihler defaten ödeme tarihi kabul edilerek.

Gelir Vergisi mükelleflerinin taksit ödemesi aranılmaksızın vergi asıllarının tamamıma 1 Mart 2001 tarihine kadar hesaplanan tecil faizini,

Kurumlar vergisi mükelleflerinin ise birinci taksit tutarını ve buna ilişkin tecil faizini,

Mart 2001 sonuna kadar ödemeleri gerekmektedir. Bununla birlikte ilk taksit ödeme süresinin son gününün tatile rastlaması ve kurumlar vergisi mükelleflerinden aranılan geçici vergi asıllarının da 1 Nisan 2001 tarihi itibariyle terkin edilecek olması nedeniyle bu mükelleflerinde geçici vergi aslı için taksit ödemesine gerek bulunmamaktadır. Bu takdirde geçici vergi asıllarının tamamına uygulanan tecil faizinin 2 Nisan 2001 sonuna kadar ödenmesi şarttır.

Hesaplanan gecikme zamlarının ise Tebliğde belirtilen sürelerde tecil faizi ile birlikte taksitler halinde ödenmesi gerektiği tabiidir.

Özel hesap dönemine tabi mükelleflerinin ise geçici vergi asılları için yapılan taksitlendirmeye uygun olarak verginin terkinine esas alınan tarihe kadar geçen süreye ilişkin taksitlerini tecil faizi ile birlikte ödemeleri şarttır.

Motorlu taşıtlar vergisi ve bu vergiye ilişkin gecikme zamları da tecil ve taksitlendirilebilecektir. Ancak, vergisi ödenmemiş taşıtların satış ve devri, fenni muayenelerinin yapılamaması, denize ve uçuşa elverişli belge verilememesi nedenleriyle fenni muayene yaptırmak, denize ve uçuşa elverişli belge almak isteyen mükellefler ile araçlarını satış veya devretmek isteyen mükelleflerin bu işlemlerden önce motorlu taşıtlar vergisi ve gecikme zammına ilişkin kalan taksitleri tecil faizi ile birlikte defaten ödemeleri gerekmektedir.

Başvuru süresi ve dilekçelerin kabulü

Tecil ve taksitlendirmeden yararlanmak isteyen mükelleflerden

Tebliğin 1-a paragrafında belirtilenlerin 16 Mart 2001

Tebliğin 1-b paragrafında belirtilenlerin ise 31 Mayıs 2001

Günü mesai saati bitimine kadar, ekteki örneğe uygun dilekçe ile başvurmaları gerekmektedir. Hazırlanan örnek dilekçe vergi dairelerince yeterince çoğaltılarak mükelleflerin kullanımına sunulacaktır.

Mükelleflerin ekteki dilekçe örneğinin dışındaki şekillerde düzenleyerek verdikleri dilekçeleri de kabul edilecektir.

Bu mükelleflerden ayrıca “ erteleme ve taksitlendirme talep ve değerlendirme formu” aranılmayacaktır.

Dilekçelerin evrak kayıtları, müracaat eden mükellef sayıların ilişkin istatistiki bilgileri hazırlamaya yardımcı olacak şekilde yapılacaktır.

Başvuru Üzerine Yapılacak İşlemler

3- Tecil ve taksitlendirme, vergi dairesi bazında yapılacağından mükelleflerin birden fazla vergi dairesine borcu olması halinde talepler, borçlu olunan her bir vergi dairesince ayrı ayrı değerlendirilecek, mükellefin diğer vergi dairelerine borcu olup olmadığı araştırılmayacaktır.

4- Tecil edilecek borçlara gösterilen teminatların kabulünde 1997/4 Seri No.lu Tahsilat İç Genelgesinde belirtildiği gib imükelleflerin beyanları doğrultusunda işlem yapılacaktır. Kamu kurum ve kuruluşları ile Belediyelerden teminat aranmayacaktır.

Cebri takibat nedeniyle daha önce haczedilmiş olan mallar tecil ve taksitlendirilecek borçlari çin teminat olarak kabul edilebilecek, mükelleflerce istenilmesi halinde bu hacizli mallar yerine başka teminat gösterilebilecektir.

Mükelleflerin taksit tutarlarını ödemelerinde herhangi bir sıkıntıyla karşılaşmamaları için borçlarına karşılık alınan teminat da göz önünde bulundurularak, talep etmeleri halinde daha önce haklarında uygulanan banka, alacak ve istihkak hacizleri kaldırılabilecektir.



Borçların Tespiti ve Tecil Faizinin Hesaplanması

5-          Tecil kapsamına alınacak borç asıllarına, vade tarihlerinden müracaat tarihine kadar geçen süre için hesaplanan gecikme zammı dahil edilerek toplam borç tutarı belirlenecektir. 414 Seri No.lu Tahsilat Genel Tebliğinde tecil faizi oranı yıllık % 3 olarak belirlendiğinden tecil faizi bu orana göre hesaplanacaktır.

Toplam borç Tebliğde belirtilen sürelere eşit taksitler halinde bölünecek, bulunan taksit miktarlarına uygulanacak tecil faizi; gün sayısı dikkate alınmaksızın aylık 0,0025 faiz oranı üzerinden;

Tecil Faizi = Taksit tutarı x Ay sayısı x Aylık tecil faizi oranı

Formülü ile bulunacaktır.

Ay sayısı, mükellefin müracaat ettiği ay dahil edilerek hesaplanacaktır. Buna göre Şubat 2001 ayı içerisinde yapılan başvurularda ay sayısı, Şubat 2001 ayı dahil edilerek, Mart 2001 ayı içerisinde yapılan başvurularda ise Mart 2001 ayı dahil edilerek hesaplanacaktır.

Taksit ayının son gününün tatile rastlaması halinde taksit ödemesi, tecil faizi tutarında değişiklik yapılmaksızın tatili izleyen ilk iş gününün mesai saati bitimine kadar yapılabilecektir.

Örnek : 1

Mükellef (Y) 7.2.2001 tarihinde başvurarak 414 Seri No.lu Tahsilat Genel Tebliği uyarınca toplam borcunun tecil ve taksitlendirilmesini talep etmiştir. Mükellefin bu talebi üzerine vergi dairesince Tebliğ kapsamında 360.000.000.-TL tutarında borcu olduğu tespit edilmiştir. Bu mükellefin aylık taksit tutarı 360.000.000 / 18 = 20.000.000.-TL. olarak hesaplanacaktır.

Mükellef (Y)’nin müracaatının Şubat 2001 ayı olduğu ve ilk taksidini Mart 2001 ayında ödeyeceği dikkate alındığında; Şubat ayı için 0,0025 ve Mart ayı için 0,0025 olmak üzere toplam 0,0050 oranında tecil faizi, yukarıdaki formüle göre aşağıdaki şekilde hesaplanacaktır.

Tecil Faizi = 20.000.000 x 2 x 0,0025 = 100.000.-TL olacaktır

Bu mükellefin Mart 2001 de ödeyeceği ilk taksit tutarı;

20.000.000 + 100.000 = 20.100.000.-TL olacaktır.

Bu örneğe uygun olarak hazırlanan borç tablosu ektedir.

Örnek : 2

Mükellef (A) 16 Mart 2001 tarihinde tecil talebinde bulunmuştur. Mükellefin müracaat tarihi itibariyle hesaplanan gecikme zammı da dahil borç tutarı 18.000.000.000.-TL dir. Mükellefin ödeyeceği aylık taksit tutarı;

18.000.000.000 / 18 = 1.000.000.000.-TL olacaktır.

Bu mükellefin müracaatı Mart ayı içerisinde olduğundan Mart 2001 ayına ait taksit tutarına 0,0025 oranında aylık tecil faizi uygulanarak yukarıdaki formüle göre ödeyeceği tecil faizi; 1.000.000.000 x 1 x 0,0025 = 2.500.000.-TL olacaktır.

Bu örneğe uygun olarak hazırlanan borç tablosu ektedir.

6-          2001 Mali Yılı Bütçe Kanunu’nun 58’inci maddesi gereği taksitlendirme işleminde son dört rakamın “0” olmasına dikkat edilecektir. Ancak 6183 Sayılı Kanun’un 48 inci maddesi uyarınca faizsiz tecil yapılamayacağından 10.000 TL.nın altında olan tecil faizleri 10.000 TL. olarak alınacaktır.

Daha Önce Tecil Edilmiş ve Tecil Talepli Alacaklara İlişkin İşlemler

7-          a) 414 Seri No.lu Tahsilat Genel Tebliği kapsamında olup Tebliğin yayımı tarihinden önce tecil edilmiş ve tecil şartlarına uygun olarak ödenmekte olan amme alacaklarının, bu Tebliğin yayımı tarihinden sonra ödenmesi gereken taksit miktarlarına, mükelleflerin başvuru şartı aranmaksızın müracaat tarihlerinden, bu Tebliğin yayımı tarihi olan 6.2.2001 tarihine kadar geçen süre için geçerli oranlar, bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren de yıllık % 3 oranında tecil faizi uygulanacaktır. Bu uygulama daha önceki tecil faizi oranı değişikliklerindeki uygulamay uygun olarak yapılacaktır.

b) Mükelleflerin daha önce tecil edilmiş ve tecil şartlarına göre ödenmekte olan borçlarından kalan taksit tutarlarının, 414 Seri No.lu Tahsilat Genel Tebliği uyarınca ödenmek istenmesi halinde, ilk müracaat tarihlerinden itibaren 24 ayı geçmeyecek şekilde kalan taksitleri bu Tebliğde belirtilen süreler içerisinde taksitlendirilecektir.

Örnek :

Mükellef (Z) nin,

-          20.10.1999 tarihli başvurusu üzerin ekurumlar vergisi ve gecikme zammından toplam 20.000.000.000 TL. borcu Kasım 1999 tarihinden başlamak ve 20 ayda 20 eşit taksitte ödenmek üzere tecil ve taksitlendirilmiştir. Taksit tutarları Tebliğin yayımı tarihine kadar tecil şartlarına uygun olarak ödenmiştir.

-          Bu mükellefin ayrıca katma değer vergisi ve gecikme zammından ödenmemiş toplam 50.000.000.000 TL. borcu bulunmaktadır.

Mükellef (Z) nin 08.02.2001 tarihli dilekeçesi ile tecilli borçlarından bakiye 5.000.000.000 TL, katma değer vergisi ve gecikme zammından da 50.000.000.000 TL. olmak üzere toplam 55.000.000.000 TL. borcunun bu Tebliğ çerçevesinde tecilini talep etmesi halinde, aşağıdaki şekilde işlem yapılacaktır.

-          Mükellefin kurumlar vergisi ile gecikme zammından olan 20.000.000.000 TL. borcu için ilk müracaat tarihi olan 20.10.1999 tarihinden ilk taksit ödemesinin başlangıcı 1 Mart 2001 tarihine kadar 17 ay süre geçmiştir.

6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesinde azami 24 aylık tecil süresi öngörüldüğünden bu borcu için kalan taksitlerin toplamına Tebliğe göre 24 – 17 = 7 aylık bir taksitlendirme yapılabilecektir.

Bakiye borcu ilk müracaat tarihinden Tebliğin yayımlandığı tarihe kadar geçen süre için geçerli oranda tecil faizi oranı uygulanarak günlük tecil faizi, Şubat 2001 ayından itibaren de aylık 0,0025 oranı uygulanarak aylık tecil faizi hesaplanacaktır.

- Katma değer vergisi bulunan ancak talepleri değerlendirme aşamasında olan mükelleflerin, bu Tebliğ hükümlerinden yararlanmak istemleri halinde, ilk müracaat tarihlerinden bu Tebliğin yayımlandığı tarihe kadar geçerli olan oranlar, bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren de yıllık % 3 oranında tecil faizi uygulanarak ilk müracaat tarihlerinden itibaren 24 ay geçmeyecek şekilde bu Tebliğde belirtilen süreler içerisinde borçları tecil edilecektir.

  d)Tebliğin yayımı tarihinden önce tecil edilmiş olmakla birlikte tecil şartları ihlal edilmiş amme alacakları da talep edilmesi halinde bu Tebliğe göre yapılan müracaat tarihi esas alınarak Tebliğdeki şartlarla tecil ve taksitlendirilebilecektir.

Mahsup talepli Borçlara İlişkin İşlemler

8-Tebliğ hükümlerinden yararlanmak isteyen mükelleflerin borçlarının tamamının tecil ve taksitlendirilmesi gerekmektedir. Diğer taraftan, mahsup talepleri kamu alacaklarının takip ve tahsilini durdurmamaktadır.

Bununla birlikte, daha önce mahsup talepli borcu bulunan ancak bu talepleri vergi dairesince sonuçlandırılmamış bulunan mükelleflerin, bu Tebliğ hükümlerinden yararlanmalarını sağlamak amacıyla, mahsup talepli borçlarının Tebliğ kapsamına alınmamasını istemeleri mümkündür.

Bu durumda, mahsuben iade yapılabilmesi için ilgili mevzuat gereğince istenilen belgelerin eksiksiz olarak vergi dairelerine ibraz edilmiş olması gerekmektedir. Bu belgelerin tamam olması koşuluyla mahsuben iadesi talep edilen tutar tecil edilecek borç toplamından düşülerek, kalan borç Tebliğ hükümlerine göre taksitlendirilecektir.

Borç Tablosunun Düzenlenmesi

9-Tecil edilen borcun taksit tutarlarını, hesaplanan tecil faizini ve ödenecek toplam tutarı gösteren ve bir örneği ekte yer alan “414 Seri No.lu Tahsilat Genel Tebliğine Göre Tecil edilen Borç Tablosu” iki örnek hazırlanarak bir örneği mükellefe verilecektir. Diğer örneği dosyasında muhafaza edilecektir. Bu genelgenin 7’nci maddesine göre yapılacak tecillerde ayrı tablo düzenlenecektir. Tablonun hazırlanmasının zaman alması halinde mükelleflere bir haftayı geçmeyecek şekilde gün verilecek ve belirtilen günde tablo mükellefe imza karşılığında teslim edilecektir. Taleplerin posta ile yapılması halinde aynı tablodan hazırlanarak ilk taksit ödeme süresi sona ermeden önce mükelleflere en seri şekilde ulaştırılacaktır.

Otomasyonsuz Vergi Dairelerinde Tahsilat ve Muhasebe Kayıt İşlemleri

10-Tecil kapsamındaki tahsilatlar için ayrı cilt ve vergi tahsil alındısı kullanılacak ve vergi türü ayırımı yapılmaksızın “Tecilli Alacaklardan Tahsilat” adı altında tahsilat yapılacaktır. Hesaplanan tecil faizi vergi tahsil alındısı da ayrı bir satırda gösterilecektir. Gün sonunda düzenlenen tahsilat bordrosunda da “Tecilli Alacaklardan Tahsilat” için ayrı bir sütun açılacaktır.

11-Muhasebe kayıt servisince tahsilat bordrosuna dayanılarak bir gün içinde yapılan tahsilat toplamı bir kalemde ilgisine göre Kasa, Banka veya Nakit Hareketleri Hesabına borç, Emanetler Hesabına alacak kaydedilecek ve Emanetler Hesabına kaydedilen söz konusu tutarlar, Emanetler Defterinde açılacak “414 Seri No.lu tahsilat Genel Tebliği Uyarınca Yapılan Tecilli Alacaklar Tahsilatı” adlı bölüme işlenecektir.

12-Mükelleflerce taksitler halinde yapılan ödemelere ilişkin alındıların hesap kartlarına işlenmesi sırasında, ödeme tutarı kadar olmak üzere vadesi en eski olan borçtan başlanacak, bu borç ve gecikme zammı kapatıldıktan sonra diğer borçlarına işlenecektir.

13-Tahsilata ilişkin alındılar bir taraftan hesap kartlarına işlenirken, diğer taraftan karta işlenen tutar vergi türleri itibariyle gecikme zammı da ayrı bir sütunda olmak üzere Devlet Muhasebesi Yönetmeliği 4 örnek numaralı bordrosunun üzerine “414 Seri No.lu Tahsilat Genel Tebliği Uyarınca Yapılan Tecilli Alacaklar Tahsilat Bordrosu” yazılarak oluşturulan bordroya ilgili servislerce geçirilecektir. Bordrolar takipli ve takipsiz borçlar için ayrı ayrı 2’şer örnek düzenlenecek ve birer örnekleri muhasebe kayıt servisine verilecektir. Bu bordro yalnızca Genel Tebliğ uyarınca tecilli alacaklardan yapılan tahsilatın vergi türü ve gecikme zammı ayrımı için kullanılacak olup, bordronun muhasebe kayıt servisine intikali en geç dört gün içinde tamamlanmış olacaktır.

14-Muhasebe kayıt servisince emanete alınan “414 Seri No.lu tahsilat Genel Tebliği Uyarınca Yapılan Tecilli Alacaklar Tahsilatı” bölümünde izlenen bu tutarların emanete alındıkları tarihten itibaren en geç beş gün içinde Aralık ayına ait tahsilatın ise mutlaka 31.12.2001 tarihine kadar Emanetler hesabına borç, Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydı yapılarak, ilgili servislerce düzenlenen ve yukarıda sözü edilen bordrolardan yararlanılmak suretiyle ilgili gelir yardımcı hesaplarına intikal ettirilecektir. Gelir kaydedilen tutarlar için ay sonu tahakkuktan düşüş kayıtları Devlet Muhasebesi Yönetmeliğine göre yapılacaktır.

Tahsil edilerek önce emanete alınan ve daha sonra gelir hesaplarına intikal ettirilen tutarlara, ay sonlarında düzenlenen Emanetler Cetvelinde ayrı bir satırda mutlaka yer verilecektir.



Otomasyonlu Vergi Dairelerinde Tahsilat ve Muhasebe Kayıt İşlemleri

15-Otomasyon uygulaması yapılan vergi dairelerinde ise, tahsilat işlemi bilgisayarca düzenlenen “414 Seri No.lu Tahsilat Genel Tebliğine Göre Tecil Edilen Borç Tablosu”ndaki taksit miktarları esas alınarak yapılacaktır. Vergi tahsil alındısı düzenlenirken vergi türü ayırımı yapılmaksızın “Tecilli Alacaklardan Tahsilat” ve hesaplanan “Tecil Faizi” ayrı satırlarda gösterilecektir. Yapılan tahsilatın “414 Seri No.lu tahsilat Genel Tebliğine Göre Tecil Edilen Borç Tablosu”nda yer alan taksit tutarlarına isabet eden vergilere dağılımı ve mükellef hesaplarına işlenmesi bilgisayarca otomatik olarak yapılacaktır. Gün sonunda alınan Tahsilat Bordrosu ve Tahsilat İcmaline göre muhasebe kayıtları yapılacaktır.



Diğer Hususlar

16-Haklarında yurt dışı çıkış yasağı konulmuş bulunan mükelleflerin durumlarının 395 ve 404 Seri No.lu Tahsilat Genel Tebliğleri hükümleri çerçevesinde değerlendirilmesi gerekmektedir.